Welke koppeling is geschikt voor het laden en lossen van tankwagens?

Er is in Europa niet één koppelingssysteem dat overal wordt gebruikt. De keuze hangt vaak af van het land, de sector en de bestaande installatie waarop u aansluit:

• Kam- en groefkoppelingen (camlock): snel aan en af te koppelen met hendels en veel toegepast op tankuitrusting.
• Tankwagenkoppelingen (TW): in de volksmond ook Elaflex-koppelingen genoemd, met aanduidingen als MK en VK in maten van 2, 3 en 4 inch (VK 50, VK 80 en VK 100). Vooral in Duitsland de gangbare standaard.
• Guillemin-koppelingen: bajonetkoppelingen die vooral in Frankrijk worden gebruikt.
• Storz-koppelingen: bajonetkoppelingen voor water, onder meer de standaard bij de brandweer. Omdat ze doorgaans van aluminium zijn, zijn ze niet bedoeld voor chemicaliën. Bekijk ook de waterkoppelingen.
• Flenskoppelingen: twee flenzen die met bouten en moeren worden verbonden. Deze verbinding kan niet onbedoeld openschieten en wordt daarom veel gebruikt bij bunkerslangen en chemieslangen, waar veiligheid en druk voorop staan.

Sluit u aan op bestaande apparatuur, dan bepaalt die aansluiting meestal het systeem. SCHIEMA adviseert welke koppeling past bij uw medium, druk en installatie, en assembleert de complete slangleiding.

Een droogkoppeling heeft u nodig wanneer bij het afkoppelen geen druppel product en geen damp mag vrijkomen, omdat die schadelijk is voor mens of omgeving. Dat speelt bijvoorbeeld bij het laden en lossen van tankwagens en tankcontainers en bij leidingen in de (petro)chemie.

Een droogkoppeling bestaat uit een mannelijk deel, de tank unit (op de tank of leiding), en een vrouwelijk deel, de hose unit (op de slang). Beide delen bevatten terugslagkleppen. Bij het aankoppelen en verdraaien openen de kleppen en ontstaat een vrije doorgang; bij het ontkoppelen sluiten ze weer volledig af, zodat er niets uitloopt.

Bekende systemen zijn TODO-MATIC en Mann Tek. Verschillende merken werken met hetzelfde principe en zijn in veel gevallen onderling uitwisselbaar; controleer dit wel per uitvoering. Waar meerdere producten naast elkaar worden geladen of gelost, kunnen droogkoppelingen worden voorzien van een selectiviteitscodering. Daarmee voorkomt u bijvoorbeeld dat een slang voor diesel op een aansluiting voor kerosine wordt gekoppeld.

Een voedingsmiddelenkoppeling is zo ontworpen dat er geen ruimte ontstaat waarin product of verontreiniging kan achterblijven. Daarom wordt de koppeling standaard op de slang geperst, zodat er geen ruimte zit tussen de slangpilaar en de slang. Ook de aansluitingen zelf zijn zo uitgevoerd dat er niets tussen kan komen.

Bij een standaard waterkoppeling speelt dit nauwelijks een rol, omdat enige verontreiniging bij bijvoorbeeld industrie- of spoelwater geen probleem is. Het verschil wordt relevant zodra het medium een levensmiddel is, zoals zuivel, sappen of dranken, of wanneer het om drinkwater gaat. Dan bepalen hygiëne en reinigbaarheid de keuze.